Free Solo

Free Solo 2018 yapımı bir belgesel; tür etiketlerinde aksiyon, spor ve macera da var ama işin özü tek bir insanın kendi sınırlarıyla hesaplaşması. Yönetmenliğini Jimmy Chin ile Elizabeth Chai Vasarhelyi üstleniyor, kamera karşısında ise Alex Honnold, Tommy Caldwell, Sanni McCandless ve bizzat Chin var. Honnold, Yosemite Ulusal Parkı'ndaki 914 metrelik El Capitan Duvarı'na halatsız ve emniyet aleti olmadan tırmanan ilk kişi oldu. 3 Haziran 2017'de Freerider rotasında yaptığı bu tırmanış dört saatten kısa sürdü. Rakam kulağa tuhaf gelebilir; çünkü dört saat, bir insanın hayatını birkaç milimetrelik tutuşlara bağladığı süre için gerçekten kısa.

Filmin ağırlığı yalnızca o tarihi ana değil, o ana giden hazırlık sürecine de düşüyor. Honnold'ın antrenmanları, rotayı parça parça ezberlemesi, kafasının içindeki hesaplar... Chin ve ekibi duvarda onunla birlikte tırmanırken bir yandan da şu soruyla boğuşuyor: Bir arkadaşının düşüp ölmesini filme almak ne demek? Açıkçası belgeselin en sarsıcı tarafı çekim teknikleri değil, bu ahlaki tedirginlik. Gerilimli, samimi ve ilham verici bir ton var burada; ama ilham, kolay bir iyimserlikten gelmiyor.

Honnold'ın kişisel hayatı da filmin içine giriyor, özellikle Sanni McCandless'la ilişkisi. Bir yanda duvar, diğer yanda insanlar. Ne var ki filmin asıl derdi, bir tırmanışın nasıl bir takıntıya dönüştüğünü saklamadan göstermesi. Kapanışta akılda kalan şey zirve değil, o zirveye giden yolda verilen kararların ağırlığı oluyor.