The True Cost

The True Cost 2015 yapımı bir belgesel; Andrew Morgan'ın yönetmenliğinde, hızlı modanın görünmeyen yüzünü araştırıyor. Film boyunca Bangladeş'teki fabrika işçilerinden Teksas'taki pamuk çiftçilerine, Hindistan ve Kamboçya üzerinden New York'a uzanan bir iz sürülüyor. Aslında soru basit: Giydiğimiz şeyi kim üretiyor? Cevap pek de iç açıcı değil. Morgan, belgesel boyunca bu sorunun peşinden giderken hem sektörün ekonomik mantığını hem de bedelini ödeyen insanları ve toprakları gösteriyor. Vandana Shiva, Stella McCartney ve Lucy Siegle gibi isimler de sözleriyle bu tabloya eşlik ediyor; Stephen Colbert ve Livia Firth'in katkılarıyla mesele farklı cephelerden bakılıyor.

Ne var ki belgeselin en ağır kısmı, Bangladeş'te 1.000'den fazla kişinin ölümüne yol açan fabrika çöküşüne ait görüntüler. O anlar, konunun soyut bir tartışma olmadığını hatırlatıyor. Film bunun üzerinden haber, drama ve belgesel arasında gidip gelen bir ton tutturuyor; araştırmacı ama izleyeni duygusal olarak da yakalayan bir tavır bu.

Morgan'ın yaklaşımı didaktik olmaktan çok, bir hesap sorma çabası gibi. Ucuz etiketlerin arkasındaki zinciri gösterirken seyirciyi suçlamıyor; sadece o zincirin nereye uzandığını görünür kılıyor.