Tyke Elephant Outlaw

Tyke Elephant Outlaw, 2015 yapımı bir belgesel. Susan Lambert ve Stefan Moore'un yönetmenliğinde, 1994'te Honolulu'da yaşanan ve şehri derinden sarsan bir olayın izini sürüyor: sirkin eğittiği fil Tyke'in gösteri sırasında eğitmenini öldürüp kalabalığın arasına dalması ve ardından açılan ateşle ölmesi. Pam Burns, Bryan Akita, Cathy Goeggel ve Warren Wilkinson gibi isimlerin yanı sıra olaya tanık olanlar, eski sirk çalışanları ve hayvan hakları savunucuları kamera karşısına geçiyor. Anlatılanlar yer yer ağır. Bir yandan da şaşırtıcı biçimde kişisel.

Film, olayın yalnızca bir güvenlik meselesi olmadığını, yıllara yayılan bir eğitim ve tutsaklık hikayesinin sonucu olduğunu hissettiriyor. Eski eğitmenlerin anlattıkları ile aktivistlerin söyledikleri arasında bir yerde duruyor; kimseyi tamamen aklamadan ya da suçlamadan, insanların hayvanlarla kurduğu ilişkiyi sorguluyor. Yapımın 'fillerin Blackfish'i' diye anılması tesadüf değil; Floransa'daki prömiyerde karşıt protesto gruplarının karşı karşıya gelmesi ve polisin çağrılması da filmin yarattığı gerilimi gösteriyor.

Gerçi belgeselin asıl derdi tartışma çıkarmak değil. Tyke'i tanıyanların sesinde bir tür burukluk var; yıllar sonra bile olayı anlatırken zorlandıkları belli oluyor. Film, seyirciyi kolay bir sonuca götürmek yerine, o gün Honolulu'da ne olduğunu ve neden olduğunu anlamaya çalışıyor.